Croeso i Wefan newydd Cyngor Cymuned Fali

Yma cewch wybodaeth werthfawr ar gyfer trigolion ac ymwelwyr i Fali, gan gynnwys:

COVID-19

Am newyddion a gwybodaeth ynglyn a COFID-19 i drigolion ac ymwelwyr y Fali, ewch i ein tudalen bwrpasol ar gyfer COFID-19 os gwelwch yn dda.

NEWYDDION

Gwarchodfa Bws Llanynghenedl

'Rydym yn falch o hysbysebu fod gwarchodfa bws newydd wedi ei osod yn Llanynghenedl - engraifft arall o weithio mewn partneriaeth gyda Chyngor Sir Ynys Mon er budd y gymuned.


PARC MWD
Nodwch os gwelwch yn dda y bydd y giatiau i’r parc yma ar gau am 8:00 yr hwyr ac yn ail-agor am 8:00 y bore.


Cynllun Atal Llifogydd Y Fali

Os gwelwch yn dda, dilynwch y linc er mwyn derbyn gwybodaeth ychwannegol ar  Ddarpar Gynllun Atal Llifogydd y Fali ar gyfer ardaloedd Station Road a Field Street.

Er gwybodaeth mae posibilrwydd y bydd y  rhan bellaf o'r maes parcio cyhoeddus yn cael ei ddefnyddio ar gyfer storio gan y contractwyr a benodwyd pe byddai'r cynllun yn symud ymlaen.

Cynllun Atal Llifogydd Y Fali


Rhybudd o Ganlyniad Archwiliad - 19-11-2020

Ffurflen flynyddol 31-03-20
Adroddiad Materion yn Codi 31-03-20


Cyhoeddi cyfrifon archwiliedig ar gyfer y flwyddyn a ddaeth i ben 31 Mawrth 2020

Mae rheoliad 15 (5) o Reoliadau Cyfrifon ac archwilio (Cymru) 2014 (fel y'i diwygiwyd) yn ei gwneud yn ofynnol, erbyn 30 Medi 2020, i Cyngor Cymuned y Fali gyhoeddi ei ddatganiadau cyfrifyddu ar gyfer y flwyddyn a ddaeth i ben 31 Mawrth 2020 ynghyd ag unrhyw dystysgrif, barn neu adroddiad a gyhoeddwyd, a roddwyd neu a wnaed gan yr Archwilydd Cyffredinol.

Mae'r datganiadau cyfrifyddu ar ffurf ffurflen flynyddol wedi'u cyhoeddi ar wefan y Cyngor. Fodd bynnag, cyhoeddir y cyfrifon cyn i'r archwiliad ddod i ben. Oherwydd effaith COVID-19, nid yw'r Archwilydd Cyffredinol wedi cyhoeddi barn archwilio eto.


Rhybudd o Fwriad: Gwahardd traffig trwodd dros dro, Croesfan Rheilffordd Y Fali

Rhybudd o Fwriad: Gwahardd traffig trwodd dros dro, Lon Traeth, Y Fali


Sbwriel a baeddu cŵn ym Mharc Mwd
Mae Parc Mwd yn ased gwerthfawr iawn i gymuned y Fali ac mae yn siomedig fod rhai o bobl sydd yn ei ddefnyddio y dewis i adael sbwriel o gwmpas y parc ynghyd a baw cŵn.

Byddwn yn gofyn yn barchus i ddefnyddwyr y parc sicrhau ei bod yn rhoi sbwriel/ baw ci yn y biniau ger y pafiliwn neu, ar adegau pan mae y biniau yn llawn, mynd a fo adref gyda nhw.

Diolch yn fawr.


Arolwg o'r trefniadau etholiadol ar gyfer Sir Ynys Mon - cyfle i gynnig sylwadau


Hysbysiad o ddyddiad penodiad ar gyfer arfer hawliau etholwyr o dan Ddeddf Archwilio Cyhoeddus (Cymru) 2004


Rhybudd o Ganlyniad Archwiliad ar gyfer y flwyddyn yn diweddu 31-03-19


Hysbysiad o bennu dyddiad ar gyfer arfer hawliau etholwyr - Y flwyddyn sy'n diweddu 31 Mawrth 2019


Y mae rhybudd yn cael ei roddi bod yr archwiliad ar gyfer y flwyddyn yn diweddu ar 31 Mawrth 2018 wedi ei gwblhau ar 27 Medi 2018 ac mae'r cyfrifon yn awr ar gael i etholwyr lIeol eu harchwilio yn unol ag Adran 29 Deddf Archwilio Cyhoeddus (Cymru) 2004.  [ fwy o fanylion ]

Ffurflen Flynyddol 31-03-18

Adroddiad Materion yn codi 31-03-18

HANES PENTREF FALI

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Y diweddar Barchedig R. Hughes, Coedlys, Fali ddechreuodd ymchwilio i darddiad enw’r pentref. Gwnaed yr ymchwil yn ystod y flwyddyn lle roedd yr Eisteddfod Genedlaethol yn cael ei chynnal yn lleol.

Dechreuodd y Parchedig Hughes ei ymchwil trwy edrych ar hanes y plwyf. Plwyf Llanynghenedl ydy’r plwyf a dyma’r enw a roed ar y Cyngor Cymuned hyd at rhyw ychydig flynyddoedd yn ôl, er bod pentref y Fali cryn dipyn yn fwy an phentref Llanynghenedl. Sant oedd Enghenedl a oedd yn byw yn y bumed ganrif a’r farn yw bod yr ail eglwys yn Llanynghenedl wedi ei hadeiladu ar safle’r eglwys gyntaf. Mae’r ail eglwys bellach wedi ei dymchwel ac fe symudwyd y meini i Awyrlu’r Fali ar gyfer adeiladu’r eglwys yno.

Wrth gyfeirio sawl gwaith at y Fali, bu i Owen Jones, ‘Melidwy Môn’ ddatgan mai ‘Faelwy’ oedd enw’r pentref ac nid Valley fel yr adwaenir ef heddiw. Datganodd Robert Pierce, Criglas, a fu farw yn 1881 yn 86 oed, henadur a gweinyddwr lleol, wrth adeiladu y ffordd o Borthaethwy i Gaergybi, pellter o rhyw ddeunaw milltir a hanner fe ddaethpwyd cyn belled â’r cob. Yno daethant ar draws bryn bychan y bu rhaid torri trwyddo. Ar naill ochr y toriad hwn roedd mannau a elwid yn ‘Glan-Môr Tŷ Coch’ ac ar yr ochr ogleddol, man a adwaenir heddiw fel Gorad, roedd tir a elwid yn Castell Llyffant.

Go brin bod Telford na’i weithwyr yn gallu ynganu’r enwau hyn ac ar ôl cwblhau’r toriad bu iddynt alw’r llecyn yn ‘Fali’ yn unol â’i ddaearyddiaeth newydd. Yn ddiweddarach adwaenid y man hwn fel ‘Hen Fali’ a’r prif bentref yn ‘Fali’. Mae hyn yn rhoi tarddiad yr enw o gwmpas y flwyddyn 1822.

Crynodeb o “Valley, memories of a growing village” gyda chaniatâd J. Alun Shorney